Yukarı Mezopotamya diye adlandırılan ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinde bulunan Diyarbakır gezilecek yerler bakımından da bir hayli zengin bir şehirdir. Diyarbakır, doğunun tarih kokan mistik havasını ve bulunduğu coğrafyanın tüm güzelliklerini yansıtan en nadide kentler arasında yer almaktadır.
Mezopotamya’nın kalbinde, Dicle Nehri’nin bereketli kıyılarında yükselen Diyarbakır, insanlık tarihinin en eski ve en kesintisiz yerleşim merkezlerinden biridir. Şehre yaklaştığınızda sizi karşılayan devasa bazalt surlar, adeta bir açık hava müzesinin kapılarını aralar. Diyarbakır, sadece bir şehir değil; binlerce yıldır farklı medeniyetlerin, dillerin ve inançların bir arada harmanlandığı, her taşında ayrı bir destan gizli olan vakur bir coğrafyadır.
Seyahatsever Notu: Pek çoğu Sur içi bölgesinde yer alan güzelliklerin tamamını ziyaret etmek ve Diyarbakır mutfağının lezzetlerini doyasıya tadabilmek için en az iki gününüzü ayırmanızı tavsiye ediyoruz.
Yazı Başlıkları
Diyarbakır Gezilecek Yerler Nerelerdir?
Şehrin dokusu, siyah bazalt taşının asaleti ve Mezopotamya güneşinin sıcaklığıyla şekillenmiştir. Seyahat planınıza Diyarbakır’ı eklediğinizde, kendinizi bir anda dünyanın en eski camilerinden birinde huzur bulurken veya binlerce yıllık bahçelerin gölgesinde serinlerken bulabilirsiniz. Kentin sunduğu bu derinlikli yapı, bölgenin ne kadar köklü bir turizm potansiyeline sahip olduğunu her adımda kanıtlar.
Diyarbakır şehir merkezinde gezip görülmesi gereken birçok cami, kilise, müze ve köprü ve hanlar bulunmaktadır. UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer alan surları ile geçmişin izlerini günümüze taşıyan şehir, tarih ve kültür turizmine ilgi duyanların gezi rotasında ilk sıralarda bulunmaktadır.
Dört Ayaklı Minare
Anadolu’da bulunan tek dört ayaklı minare olmasından dolayı bu isimle anılan caminin asıl adı Şeyh Mutahhar Camisidir. 1500’lü yıllarda inşa edilen cami, tek parça bir taş üzerinde dört köşeli olarak yapılmıştır. Diyarbakır gezilecek yerler arasında mutlaka yer verilmesi gereken camiyle ilgili bir inanışa göre, sütunlarının altından yedi defa geçen kişinin dilekleri kabul olmaktadır.
Ulu Cami
El- Cezeri’nin yapmış olduğu güneş saati bulunan ve Anadolu’nun en eski camilerinden biri olan Ulu Cami, Diyarbakır gezinizin ilk adreslerinden olmaya aday bir yerdir. Hanefiler ve Şafiler olmak üzere iki camiden oluşan eser, M.S. 639 yılında kiliseden camiye çevrilmiştir.
Mesudiye Medresesi
Anadolu’nun ilk üniversitesi kabul edilen Mesudiye Medresesi, duvarlarında yer alan kitabe ve motiflerle tam bir sanat eseri olarak Diyarbakır gezilecek yerler arasında bulunmaktadır. İki katlı olarak inşa edilen Mesudiye Medresesi, kabartmalar ve kemerlerle süslenmiştir.
Cahit Sıtkı Tarancı Müzesi
1733 yılında inşa edilen ev, şair Cahit Sıtkı Tarancı’nın doğup büyüdüğü ve Diyarbakır yaşam kültürünü en iyi yansıtan yapılardan bir tanesi olma özelliğini taşımaktadır. Kültür Bakanlığı tarafından 1973 yılında müze haline getirilmesiyle birlikte ünlü şaire ait özel eşyalar, kitaplar ve mektuplar ve şiirleri sanat ve edebiyat tutkunlarının ziyaretine açılmıştır.
Meryem Ana Kilisesi
Halen Ortodoks Süryaniler tarafından aktif olarak kullanılan Meryem Ana Kilisesi, Sur ilçesi Lale Bey Mahallesi’nde bulunmaktadır. 3. Yüzyılda kurulmuş olan ve tarihe tanıklık etmiş olan kilise, önceleri bir Şemsi tapınağı iken sonradan kiliseye dönüştürülmüştür.
Diyarbakır Arkeoloji Müzesi
Diyarbakır ve Diyarbakır’ın tarihini anlayabilmek için mutlaka görülmesi gereken ve Diyarbakır tarihine dokunabileceğiniz yerler arasında bulunan Arkeoloji müzesi, M.Ö. 6000 yıllarına dayanan eserlerin sergilendiği bir müzedir. Geniş bir alana yayılmış ve birçok bölümden oluşan müze içinde; Kent Müzesi, Atatürk Müzesi, Saint George Kilisesi, Aslanlı Çeşme ziyaret edilmelidir.
Sülüklü Han
Diyarbakır’ı gezerken, hem odun ateşinde pişmiş bir kahve içmek, hem de yine tarihi bir mekanın atmosferini solumak için Sülüklü Han’ı mola yeriniz olarak tercih etmeniz tavsiye ediliyor. Han 337 yıllık bir geçmişe sahip olup, 2010 yılında restore edilip, yerli ve yabancı gezginlerin kullanımına açılmıştır. Bir yandan bu tarihi Han hakkında bilgiler edinebilirken diğer yandan da özel melengiç kahvesi ve el yapımı Süryani şarabının tadına bakabilirsiniz.
Malabadi Köprüsü
Dünyanın en geniş kemerli taş köprüsü unvanına sahip olan Malabadi Köprüsü, Diyarbakır şehir merkezine 1 saat uzaklıkta bir mesafede yer almaktadır. 150 metre uzunluk ve 7 metre enindeki taş köprü Diyarbakır Silvan ilçesindedir ve Batman çayı üzerinde bulunmaktadır.
Diyarbakır Kalesi
UNESCO Dünya Miras Listesi’nde yer almakta olan Diyarbakır Kalesi, İç Kale ve Dış Kale olmak üzere iki bölümden oluşmaktadır. Her yıl yüzlerce ziyaretçiyi konuk eden Diyarbakır Kalesi’nin İç Kale bölümünde; Eski Cezaevi, Jandarma Binası, Cephanelik Binası, Saint George Kilisesi ve Aslanlı Çeşme gibi kısımlar bulunmaktadır. Diyarbakır Kalesi ziyaretinden sonra mutlaka hemen yanında olan Hevsel Bahçeleri’de görülmeye değerdir.
On Gözlü Köprü
Diyarbakır gezilecek yerler arasında kesinlikle görülmesi ve kenarında bir çay molası verilmesi gereken yerlerdendir. Dicle köprüsü olarak da bilinen ve Diyarbakır Sur ilçesinde yer alan On Gözlü Köprü pek çok yöresel türküye de ilham vermiştir.
Diyarbakır Surları
Çin Seddinden sonra dünyanın ikinci büyük ve uzun savunma yapısı olan Diyarbakır Surları 82 burçtan oluşup, İç Kale ile 5800 metre uzunluğundadır. Dağ Kapı, Mardin Kapı, Urfa Kapı ve Yeni Kapı olmak üzere Sur içine dört ayrı yerden girişi bulunmaktadır.
Zerzevan Kalesi ve Mithras Tapınağı
Diyarbakır-Mardin yolu üzerinde yer alan Zerzevan Kalesi, Roma İmparatorluğu’nun doğu sınırındaki en stratejik garnizon kalesidir. Kalede keşfedilen Mithras Tapınağı, dünyanın en iyi korunmuş Mithras alanlarından biri olarak arkeoloji dünyasında büyük yankı uyandırmıştır. Gizemli bir Roma tarikatı olan Mithras inancına dair izler, kaleyi büyüleyici kılar.
Gökyüzü gözlemleri için de kullanılan bu yüksek konumdaki kale, ziyaretçilerini mistik bir yolculuğa çıkarır. Zerzevan, kentin sadece merkezinden ibaret olmadığını, çevresinin de tarih fışkırdığını kanıtlar.
Konaklama ve Gastronomi Deneyimi
Diyarbakır seyahatinizi tamamlamak için tarihi konaklardan dönüştürülen butik otellerde veya şehir merkezindeki modern tesislerde konaklama planı yapabilirsiniz. Kent mutfağının zirvesi olan ciğer kebabı, kaburga dolması ve meşhur sur tatlısı ile seyahatinizi gerçek bir gurme turuna dönüştürmeyi unutmayın.
Diyarbakır, her sokağında bir tarih, her bazalt taşında bir hafıza barındıran asil bir şehirdir. Geziniz sona erdiğinde, zihninizde surların heybeti ve Dicle’nin dinginliği kalacaktır. Şehirden ayrılırken, Mezopotamya’nın bu en kadim ruhunu yanınızda götüreceksiniz.
Diyarbakır gezinizde mutlaka tarihi Hasanpaşa Hanı’ndaki kahvaltı salonlarından birinde kahvaltı etmeli ve akşamında meşhur ciğer kebabın tadına bakmalısınız.
